Als het om klimaatacties gaat, willen we zoveel mogelijk versnellen. Maar soms is het verstandiger wat gas terug te nemen. Of beter gezegd, de voet op de terugtraprem te zetten. In Marrakesh hebben veel fietsen een kapotte rem en is fietsen naar 't werk niet zo gezond als het zou moeten zijn. Pikala Bikes brengt daar verandering in.

Het Nederlandse project leert Marrakesh veilig fietsen en fietsen repareren. Staatssecretaris Dijksma opende tijdens de COP22 het Holland Bycicle Atelier, de mobiele werkplaats van Pikala. ‘Let’s bike!’

Ik fiets dus ik ben

‘Ik ben hier nog maar sinds gisteren maar een ding viel me al op: deze stad is vlak!’, vertelt Dijksma de toegestroomde menigte, (gammele) fiets aan de hand. ‘Het moet dus makkelijk zijn om hier te fietsen. Naar werk, naar school en natuurlijk gewoon omdat het leuk is.’ Dijksma legt uit dat we in Nederland minstens 1 fiets per persoon hebben. ‘We fietsen dus we bestaan’. Tweedehands fietsen hoeven niet naar de schroot, zo vervolgt ze. ‘Die kunnen we veel beter inzetten om meer mensen, bijvoorbeeld in Marrakesh, veilig te kunnen laten fietsen.’

Met je schoenen

Erik van Heijningen, samen met Cantal Bakker oprichter van Pikala Bikes: ‘Gisteren waren we nog niet open maar toen stonden er al 300 mensen te wachten. Ik sprak een meneer die elke dag zonder remmen de hele stad door fietste. Al twee jaar lang. Hij gebruikte zijn schoenen als rem. Inderdaad, z’n schoenen waren in bar slechte staat. En zijn verhaal is geen uitzondering. Dat geeft wel aan hoe groot de behoefte aan fietsen als transportmiddel, aan veilige fietsen en aan fietsenmakers is.’

Pikala knapt fietsen gratis op. Ook verzorgt de organisatie workshops en leidt ze inwoners van Marrakesh op tot fietsenmaker. Toeristen kunnen opgeknapte fietsen een dag huren, dat brengt weer geld in het laatje. Kinderen mogen van fietsen ware kunstwerkjes maken, met verf en bijvoorbeeld franje.

Toneelstukjes zijn overbodig

Cantal Bakker is razend enthousiast over de opkomst bij de opening van de het Holland Bycicle Atelier. ‘Dit geeft zo goed aan dat de inwoners van Marrakesh graag de fiets pakken. Maar de fietsen zijn in een erg slechte conditie, vandaar dat we hier ter plekke gratis reparaties uitvoeren. Wij hebben de expertise. Dankzij partners als DHL, Decathlon en de ambassade  konden we de fietsen naar Marrakech verschepen en hier een container inrichten. Die container is echt een mobiele werkplaats, we kunnen ‘m neerzetten waar de nood het hoogst is, zogezegd. Hoewel de vraag naar goede fietsen en dito onderdelen voorlopig wel hoog zal blijven.' Erik had overigens niet verwacht dat de toeloop zo groot zou zijn. We dachten: ‘Als de boel doodvalt, gaan we aan onze eigen fietsen sleutelen. Maar een toneelstukje opvoeren bleek in de verste verte niet nodig.’

Blij!

Dijksma: ‘Dit soort projecten zijn belangrijk in de strijd tegen de opwarming van de aarde. En in dit geval: we stimuleren duurzaamheid, mobiliteit en werkgelegenheid. Het betekent hopelijk ook minder uitstoot en dus schonere lucht in de stad. Veel blijer kun je van een project niet worden, toch?’ De staatssecretaris opent vervolgens ceremonieel de container en…maakt meteen een rondritje.

De nacht na de opening bleven mensen voor de deur slapen

Schoenen gaan langer mee

Pikala heeft een Marokkaanse fietsenmaker in dienst. Daarnaast repareert Engelsman Sam voor onbepaalde tijd fietsen. ‘Hij wil zich hier voorlopig vestigen en ons helpen. De Europeanen en de Marokkanen kunnen van elkaar leren’, zo stelt Erik. ‘Wij zijn een fietsland en hebben dus veel expertise die we graag overbengen. Aan de andere kant leren wij weer veel van het provisorisch oplappen. Wat mensen hier voor elkaar krijgen met strategisch geplaatste tie wraps is ongelofelijk.’

Twee Nederlandse fietsenmakers zijn drie weken in Marrakech om bij te springen. Fietsenmaker Koen (op foto bovenaan artikel) : ‘Het leuke is dat Pikala fietsen niet alleen repareert. We inspireren mensen ook om hun fietsen goed te onderhouden en om hun tweewielers mooier te maken. Te pimpen eigenlijk. Dan worden het echt waardevolle bezittingen, waar ze hun eigen stempel op kunnen drukken en waar ze goed voor willen zorgen. De komende periode nemen we 250 fietsen onder handen die in Nederland bijvoorbeeld stonden weg te kwijnen in een depot. Over een tijdje zie je de meeste daarvan door Marrakesh rijden. In alle mogelijke kleuren maar altijd met een goedwerkende rem.’